इभी ब्याट्री मूल्य बर्षेनी घट्दो

काठमाडौं । नेपालमा विद्युतीय गाडीको बिक्री तीव्र गतिमा बढ्दै गइरहेको छ। यसको प्रमुख कारण ब्याट्री प्रविधिमा भएको विकास र उत्पादन लागतमा आएको गिरावट हो। ब्याट्रीको लागत घटेपछि विद्युतीय गाडीको मूल्य पनि सस्तो हुँदै गएको छ, जसले गाडीको माग बढाउन मद्दत गरेको छ। यसले वातावरणीय प्रदूषण कम गर्न र जलवायु परिवर्तनको असर घटाउन महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्ने अपेक्षा गरिएको छ।

ब्याट्रीको लागतमा गिरावट

ब्याट्रीको लागत घट्नुको मुख्य कारण प्रविधिको विकास र उत्पादनमा भएको वृद्धि हो। सन् २०१२ मा १ किलोवाट आवर (kWh) को लागत ४०० डलर थियो भने २०२४ मा यो घटेर १११ डलरमा पुगेको छ। यसले १२ वर्षमा ब्याट्रीको लागत ७२ प्रतिशतले घटेको देखाउँछ। यो गिरावट ब्याट्री उत्पादन प्रविधिमा भएको नवीनता र उत्पादन क्षमतामा वृद्धिको परिणाम हो।

नेपालमा ब्याट्री परिवर्तनको लागत

नेपालमा ब्याट्री परिवर्तनको लागत ब्याट्रीको क्षमतामा निर्भर गर्दछ। उदाहरणका लागि, ६० kWh क्षमताको ब्याट्री परिवर्तन गर्न लाग्ने लागत करिब ६,६६० डलर (नेपाली ९ लाख १९ हजार रुपैयाँ) छ। यसमा कर, ढुवानी र रिप्लेसमेन्ट लागत थप हुन्छ। नेपालमा ब्याट्रीमा करको दर ३८ देखि ४० प्रतिशत छ, जसले गर्दा कुल लागत १४ लाखदेखि १६ लाख रुपैयाँसम्म पुग्छ।

भविष्यमा ब्याट्री लागत घट्ने सम्भावना

Image Source: © https://mulpatra.com

विशेषज्ञहरूको अनुसार, आगामी वर्षहरूमा ब्याट्रीको लागत अझ घट्ने छ। गोल्डम्यान सचको अनुमान अनुसार, २०३० सम्ममा ठूलो ब्याट्री प्याकको लागत ५,००० डलर र सानो ब्याट्री प्याकको लागत ३,००० डलरसम्म घट्न सक्छ। यसले गर्दा विद्युतीय गाडीको मूल्य अझ सस्तो हुने र माग बढ्ने सम्भावना छ।

ब्याट्रीको दोस्रो जीवन र रिसाइक्लिङ

भविष्यमा उपभोक्ताहरूले ब्याट्रीको दोस्रो जीवन बजारमा आफ्नो पुरानो ब्याट्री बेचेर नयाँ ब्याट्रीको लागत घटाउन सक्नेछन्। यसले गर्दा ब्याट्री प्रतिस्थापनको लागत अझ कम हुनेछ। पुरानो ब्याट्रीहरू ऊर्जा भण्डारण वा ब्याकअप पावरको रूपमा पुन: प्रयोग गर्न सकिनेछ, जसले ब्याट्रीको मूल्य अझ बढाउनेछ।

ब्याट्री प्रविधिमा भएको विकासले विद्युतीय गाडीको मूल्य घटाएको छ र यो प्रवृत्ति भविष्यमा पनि जारी रहने देखिन्छ। नेपालमा पनि ब्याट्री परिवर्तनको लागत घट्दै गएको छ, जसले विद्युतीय गाडीको प्रयोग बढाउन मद्दत गर्नेछ। यसले न केवल वातावरणीय प्रदूषण कम गर्न मद्दत गर्छ, तर जलवायु परिवर्तनको असरलाई पनि न्यूनीकरण गर्न सक्छ। आगामी वर्षहरूमा ब्याट्री प्रविधिमा भएको अझ विकासले विद्युतीय गाडीको बजारलाई अझ विस्तार गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।